Kapadokya'nın en yüksek yerleşim yeri olması nedeniyle, buradan tüm bölgeyi seyretmek mümkündür. Kalesiyle ünlü olan Uçhisar'da zamanında Hristiyanların yaşadığı bilinmektedir. Kale içinde bilinmeyen gizli yollarla saklanma amaçlı kullanılmıştır.

Göreme ,Etrafı vadilerle çevrili , Peri bacalarını yoğun bir şekilde içinde barındırdığı bölgenin önemli kasabalarından biridir. Göreme Açık Hava Müzesi’nde küçüklü büyüklü çok sayıda kilise ile keşiş yemekhaneleri, mezar odaları, kiler ve mahzen bulanmaktadır.

Çok sayıda halıcı, çanak çömlek atölyesi bulunan ilçede seramik yapım geleneği Hititlerden beri süregelmektedir. Avanos'un dağlarından ve Kızılırmak'ın eski yataklarından yumuşak ve yağlı kil topraklar çömlek yapımı ve halıcılılkta kullanılır.

Yapımına milattan önce Hitit ve Frig uygarlığı döneminde başlandığı ve onuncu yüzyıla kadar kullanılmaya devam ettiği düşünülürse 1500 yıldan fazla süre boyunca savaşlardan korunma ve barınma amaçlarıyla kullanılmış ve kazılarak genişletilmiştir.

Kapadokya bölgesinde bulunan en büyük ve en derin yer altı şehridir tarihi m.ö 3000 .li yıllara dayanmaktadır. Diğer yer altı şehirlerinden farklı olarak burada misyonerler okulu, günah çıkartma yeri, vaftiz havuzu bulunmaktadır.

Nevşehir ve civarının yaklaşık beş bin senelik bir târihî geçmişi vardır. Tarih boyunca bölgede yaşamış ve iz bırakmış milletler, HİTİTLER,FRİGLER,Lidyalılar,Asurlar,Bizanslar, roma imparatorluğu , Lidyalılardır.

Ürgüp , Binlerce yıl boyunca farklı uygarlıklara ev sahipliği yapmış olan Kapadokya bölgesinin en önemli merkezlerinden birisidir.yemeni tepesi, üç güzeller peri bacaları ve ilçenin merkezinde bulunan çarşısı gezilmeye değer noktalardandır.

Hacı Bektaş-i Velî, burada bir ilim yuvası kurarak düşüncelerini yaymış; ölümünden sonra da köyün ismi, adına ve anısına izafeten Hacıbektaş olarak değiştirilmiştir. Hala ayakta kalan önemli yapılar, Hacıbektaş Veli Külliyesi, Kadıncık Ana Evi, Bektaş Efendi Türbesidir.

Çavusin'deki Vaftizci Yahya adina yapilan kilise bölgeye hakim bir yerdedir. Muhtemelen 5. yüzyılda yapilmis, boyanmis oldugundan bölgenin en eski kilisesidir. Eski Çavusin vadisindeki harabeler, Hristiyan dervislerinin ve topluluklarinin yasadigi yerlerdi. Çavusin'in hemen yanindaki Güllüdere'de bes kilise bulunmaktadir. Vadinin yakinindaki Haçli Kilise ayni zamanda müslüman Araplarin akinlarina karsi savunma amaçli olarak da kullanilmistir.

Zelve Vadisi, Kapadokya'nın en eski yerleşim yeridir. Yakın tarihe kadar yaşamın olduğu vadi, Kapadokya'da en uzun yaşam alanı olarak kullanılan yerdir. Hristiyanlık'ın ilk yayılmaya başladığı Zelve Vadisi, bu yönüyle önemlidir. 1967 yılında açık hava müzesine çevrilen Zelve Vadisinde Geyikli Kilise, Manastır, Vaftizci Kilise, Direkli Kilise, Balıklı Kilise, Üzümlü Kilise, Değirmen, Güvercinlikler,Camii, Tünel görülmesi gereken yerlerdir.

m.s.6 ve 7 yüzyıllarda Bizanslıların yaşadığı ve o dönemde Romalılardan kaçmak için gelmişler ve korkularından bir sürü mağara ve dini inançları gereği de kayadan oyma kiliseler oymuşlar.şu anda gezilebilen 15 kilise ve kayıp olan yaklaşık 50 tanede kilisenin olduğu düşünülmektedir. M.S.1200-1300 yılları arasında köy Bizanslılardan alınarak bir türk köyü haline getirilmiştir.

19. yüzyıl sonları ve 20. yüzyıl başlarına tarihlenen eski Rum evleri , kaya oyma kiliselere, barınaklara ve vadinin içinden geçen bir dereye sahip. Mustafapaşa'daki öenmli kilise ve manstırlar; Aios Vasilios Kilisesi - Heleni Kilisesi, Manastır Vadisi Kiliseleri ve Gömede Vadisi'nde Alakara Kilise ve St. Basil Şapelidir.

Erciyes Dağı Kapadokyanın oluşumndaki en önemli stratovolkan dağıdır. Kayseri ilinde yer alıp, 3917 m’lik yükseltisi ile Türkiye’nin altıncı, İç Anadolu Bölgesi’nin ise en yüksek dağıdır.Yüksek derecede aşınmaya uğramış olan volkanın son olarak, Roma dönemi madeni paralarındaki betimlemelere dayanarak, MÖ 253 yılında püskürdüğü söylenebilir.

Ihlara Vadisi, Hasandağı volkanından püskürtülen lavların akarsu aşındırması sonucunda oluşan cemal şekilli bir vadidir. 14 km uzunluğunda ki vadi Ihlara'dan başlar, Selime'de son bulur. Vadinin yüksekliği yer yer 100 –150 m dir. Vadi boyunca kayalara oyulmuş sayısız barınaklar, mezarlar ve kiliseler bulunmaktadır. Ihlara vadisi'nde kiliselerdeki süslemeler 6. yüzyılda başlayarak 13. yüzyılın sonuna kadar devam etmiştir.

Paşabağ Rahipler Vadisi apkalı peri bacalarının sıklıkla küçüklü, büyüklü enteresan örneklerini görüldüğü bir yerdir. pahipler ve din adamları kayalara oydukları odalarda inzivaya çekilmek için kullanmışlardır.